Zatürre (Pnömoni): Belirtileri, Risk Grupları ve Korunma
Ateş, balgamlı öksürük, nefes darlığı ve yan ağrısı zatürre belirtisi olabilir. Kimler risk altında, tanı ve tedavi nasıl yapılır, aşılar ve acil başvuru gerektiren durumlar.

Zatürre (pnömoni), akciğerlerin hava keseciklerinin bakteri, virüs veya daha seyrek olarak mantarlar nedeniyle iltihaplanmasıdır. İltihaplı hava kesecikleri sıvı ve iltihapla dolarak oksijen alışverişini zorlaştırır. Sağlıklı genç erişkinlerde çoğunlukla tedaviyle iyileşir; ancak bebeklerde, yaşlılarda ve kronik hastalığı olanlarda ağır seyredebilir.
Belirtileri
- Ateş, titreme, terleme
- Balgamlı öksürük; balgam sarı, yeşil veya kanlı olabilir
- Nefes darlığı, hızlı nefes alma
- Derin nefes alırken veya öksürürken artan göğüs ya da yan ağrısı
- Halsizlik, iştahsızlık
- Yaşlılarda ateş olmadan bilinç bulanıklığı, düşkünlük ve iştahsızlık tek belirti olabilir.
Risk grupları
- 65 yaş üzeri kişiler ve iki yaşından küçük çocuklar
- KOAH, astım, kalp yetmezliği, diyabet, böbrek ve karaciğer hastalığı olanlar
- Sigara içenler ve aşırı alkol kullananlar
- Bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler
- Yutma güçlüğü olan, yatağa bağımlı kişiler
Tanı ve tedavi
Tanı muayene ve göğüs röntgeniyle konur; kan testleri ve oksijen ölçümü hastalığın ağırlığını belirlemeye yardımcı olur. Bakteriyel zatürrede antibiyotik tedavisi uygulanır; ilaçlar şikâyetler geçse bile önerilen süre boyunca kullanılmalıdır. Hafif vakalar evde tedavi edilebilirken, oksijen düzeyi düşük veya risk grubundaki hastalar hastanede yatırılarak tedavi edilebilir. İyileşme döneminde bol sıvı almak ve dinlenmek önemlidir; tam toparlanma birkaç hafta sürebilir.
Korunma
- Pnömokok (zatürre) aşısı ve yıllık grip aşısı: Özellikle 65 yaş üzeri ve kronik hastalığı olan kişilere önerilir; uygunluğunuzu hekiminize danışın.
- Sigarayı bırakın.
- Ellerinizi sık yıkayın.
- Kronik hastalıklarınızı kontrol altında tutun.
- Çocukların aşı takvimini eksiksiz uygulayın.
Acil başvuru gerektiren durumlar
Belirgin nefes darlığı, dudaklarda ve tırnaklarda morarma, bilinç bulanıklığı, göğüs ağrısı, çok yüksek ve düşmeyen ateş veya yaşlı bir kişide ani düşkünlük varsa hemen 112'yi arayın ya da acil servise başvurun.
Hangi bölüme başvurabilirsiniz?
Bu konuda başvurabileceğiniz bölümler ve sistemimizdeki uzman sayıları. Şehrinize göre uzman bulmak için bölüme tıklayın.
Sık sorulan sorular
Zatürre bulaşıcı mıdır?
Zatürreye yol açan bazı mikroplar öksürük ve hapşırıkla bulaşabilir. El hijyeni, öksürürken ağzı kapatmak ve maske kullanmak bulaşmayı azaltır.
Zatürre aşısı ne zaman yapılır?
Aşının türü ve zamanı yaşa ve sağlık durumuna göre değişir. Aile hekiminiz veya ilgili uzmanınız size uygun aşı planını belirler.
Bunlar da ilginizi çekebilir
Solunum ve AkciğerAstım: Belirtileri, Tetikleyiciler, İnhaler Kullanımı ve Atak Yönetimi 3 dk okuma
Solunum ve AkciğerGeçmeyen Öksürük: Kronik Öksürüğün Nedenleri ve Ne Zaman Araştırılmalı? 2 dk okuma
Solunum ve AkciğerHorlama ve Uyku Apnesi: Uykuda Nefes Durması Ne Zaman Tehlikeli? 2 dk okuma
Solunum ve AkciğerKOAH (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı): Belirtileri ve Yaşam Kalitesini Artırma 3 dk okuma