Osteoporoz (Kemik Erimesi): Risk Faktörleri, Kemik Yoğunluğu Testi ve Korunma
Kemik erimesi sessiz ilerler ve ilk belirtisi kırık olabilir. Kimler risk altında, kemik yoğunluğu ölçümü ne zaman yapılır, kalsiyum, D vitamini ve egzersizin rolü.

Bu yazıda
Osteoporoz (kemik erimesi), kemik kütlesinin azalması ve kemik yapısının bozulmasıyla kemiklerin kolayca kırılabilir hale gelmesidir. Çoğu zaman hiçbir belirti vermez; ilk işaret basit bir düşmeyle oluşan bilek, kalça veya omur kırığı olabilir. Menopoz sonrası kadınlarda çok sık görülür ancak erkeklerde de ortaya çıkabilir.
Belirtiler
- Çoğu zaman belirti yoktur.
- Boy kısalması ve sırtta kamburlaşma
- Omur çökme kırıklarına bağlı ani başlayan sırt veya bel ağrısı
- Basit düşme veya zorlanmayla oluşan kırıklar
Risk faktörleri
- Kadın cinsiyet, özellikle menopoz sonrası dönem
- İleri yaş ve ailede kalça kırığı öyküsü
- Zayıf yapı ve düşük vücut ağırlığı
- Sigara ve aşırı alkol
- Hareketsizlik, kalsiyum ve D vitamini yetersizliği
- Uzun süreli kortizon kullanımı
- Romatoid artrit, hipertiroidi, çölyak, böbrek hastalığı gibi hastalıklar
Kemik yoğunluğu ölçümü
Kemik mineral yoğunluğu DEXA adı verilen düşük dozlu bir yöntemle ölçülür. Genellikle 65 yaş üzeri kadınlara, risk faktörü olan menopoz sonrası kadınlara, 70 yaş üzeri erkeklere ve basit bir travmayla kırık geçirenlere önerilir. Ölçümün ne zaman ve ne sıklıkla tekrarlanacağına hekim karar verir.
Korunma ve günlük öneriler
- Süt, yoğurt, peynir, yeşil yapraklı sebzeler ve kurubaklagillerle yeterli kalsiyum alın.
- D vitamini düzeyinizi hekiminizin önerisiyle kontrol ettirin.
- Yürüyüş gibi ağırlık taşıyan ve kas güçlendiren egzersizleri düzenli yapın.
- Sigarayı bırakın, alkolü sınırlayın.
- Düşmeleri önleyin: evdeki kaygan halıları kaldırın, banyoya tutunma barı takın, gece aydınlatması kullanın, görme kontrolünüzü yaptırın.
Tedavi
Kırık riski yüksek olan kişilerde kemik yıkımını azaltan veya kemik yapımını artıran ilaçlar kullanılır. İlacın seçimi, kullanım şekli ve süresi kişinin risk durumuna göre hekim tarafından belirlenir. Kalsiyum ve D vitamini takviyeleri de yalnızca hekimin önerdiği miktarlarda kullanılmalıdır.
Hangi bölüme başvurulmalı?
Fiziksel tıp ve rehabilitasyon, iç hastalıkları ve kadın hastalıkları uzmanları osteoporoz taraması ve takibi yapar. Kırık geçirenler ortopedi tarafından da değerlendirilir.
Hangi bölüme başvurabilirsiniz?
Bu konuda başvurabileceğiniz bölümler ve sistemimizdeki uzman sayıları. Şehrinize göre uzman bulmak için bölüme tıklayın.
Sık sorulan sorular
Osteoporoz ağrı yapar mı?
Kemik erimesinin kendisi genellikle ağrı yapmaz. Ağrı çoğunlukla kırık oluştuğunda ortaya çıkar; bu yüzden tarama önemlidir.
Erkeklerde kemik erimesi olur mu?
Evet. Özellikle ileri yaşta, sigara içenlerde, uzun süre kortizon kullananlarda ve testosteron düşüklüğünde görülebilir.
Bunlar da ilginizi çekebilir
Kas ve İskeletBoyun Fıtığı: Belirtileri, Nedenleri ve Tedavi Yaklaşımı 2 dk okuma
Kas ve İskeletGut Hastalığı ve Ürik Asit Yüksekliği: Belirtileri, Beslenme ve Tedavi 2 dk okuma
Kas ve İskeletTopuk Dikeni ve Plantar Fasiit: Sabah İlk Adımda Topuk Ağrısı 2 dk okuma
Kas ve İskeletFibromiyalji: Yaygın Vücut Ağrısı, Yorgunluk ve Baş Etme Yolları 2 dk okuma